Doç. Dr. İsmail Görkem

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Eserleri

 

1953'te Ceyhan [Adana] ilçesinin Mustafabeyli kasabasında doğdu. İlkokulu doğduğu kasabada, ortaokul ve lise öğrenimini ise Ceyhan Lisesi’nde tamamladı (1969). Aynı yıl Trabzon-Fatih Eğitim Enstitüsü Türkçe Bölümü [şimdiki Karadeniz Teknik Üniversitesi Eğitim Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Eğitimi Bölümü]’nü yatılı öğrenci olarak kazandı ve üç yıllık öğrenimden sonra bu okuldan mezun oldu. 1972 yılının Eylül ayında Adana- Düziçi Öğretmen Okulu’nda Türkçe / Türk Dili ve Edebiyatı öğretmeni olarak göreve başladı. 1978'e kadar aynı okulda öğretmen ve yönetici olarak görev yaptı. Daha sonra 1978-1984 yılları arasında Adana-Karataş Tuzla Ortaokulu, Düziçi Lisesi, Osmaniye-Dervişpaşa Lisesi’nde görev yaptı. 1982'de Ankara Üniversitesi Eğitim [Bilimleri] Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü’nün açtığı ‘lisans tamamlama’ programına kabul edilerek buradan 1983 yılında ‘lisans’ derecesi ile mezun oldu. 1983'te Fırat Üniversitesi’nin açtığı ‘Türkçe Okutmanlığı’ sınavını birincilikle kazanarak 1984 yılının Aralık ayında göreve başladı. ‘Rektörlüğe Bağlı Bölümler Koordinatörlüğü-Türk Dili Bölümü’ başkan yardımcılığına (1987) ve daha sonra da aynı bölüm başkanlığına ‘vekâleten’ atandı (1989). Bu görevini 09.12.1991 yılına kadar yürüttü.

1986'da Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nün ‘Türk Dili ve Edebiyatı’ Anabilim Dalı ‘Türk Halk Edebiyatı’ bilim dalında yüksek lisans programına başladı ve 16.06.1987 tarihinde “Elâzığ Efsaneleri Üzerinde Araştırmalar (Metinler ve İncelemeler)” adlı yüksek lisans tezini savunarak buradan mezun oldu. Daha sonra aynı üniversitede açılan ‘Türk Dili ve Edebiyatı’ Anabilim Dalı ‘Türk Halk Edebiyatı’ bilim dalı doktora programına kayıt oldu (1987) ve 26.10.1990 tarihinde “Yukarıova(=Çukurova) Ağıtları Üzerine Mukayeseli Bir Araştırma” adlı doktora tezini savunarak buradan mezun oldu.

1991'de Fırat Üniversitesi Fen- Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü ‘Türk Edebiyatı’ Anabilim dalında ‘yardımcı doçent’ kadrosuna atandı ve bu görevini 26.03. 1997 tarihine kadar devam ettirdi. 1997'de ‘Türk Halk Edebiyatı’ Anabilim Dalı'nda ‘doçent’ oldu ve 26.03.1998 tarihinde de aynı üniversitenin anılan bölümüne atandı. 17.11.1997 tarihinde aynı fakültede ‘Dekan Yardımcılığı’na, 26.01.1998 tarihinde de ‘Halkbilimi’ Anabilim Dalı başkanlığına atandı. Elâzığ Fırat Üniversitesi’nden Kayseri’ye naklettiği 1999 yılı Eylül’üne kadar bu görevleri devam etti. 1999 yılının Eylül ayında Erciyes Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’ne ‘doçent’ olarak ataması yapıldı. Bu tarihten beri aynı üniversitede ‘Halkbilimi’ Anabilim Dalı Başkanı ve öğretim üyesi olarak görevine devam etmektedir.

Türkiye’de düzenlenen millî ve milletler arası nitelikteki kongrelere tebliğli olarak katıldı; ayrıca alanı ile ilgili süreli yayınlarda bilimsel makaleleri neşredildi. Yayımlanmış üç kitabı vardır.

 

Yönettiği Yüksek Lisans ve Doktora Tezleri

Yüksek Lisans Tezleri:

Duman, A.: “Elâzığ Ninnileri (İnceleme-Metinler)”, Fırat Üniversitesi, 1996.

Doktora Tezleri:

Durbilmez, B.: “Muhyiddin Abdal Dîvanı (İnceleme-Tenkitli Metin)”, Fırat Üniversitesi, 1998.

Devam Eden Doktora Tezleri

Üçüncü, K.: “Edib Harâbi Divanı (İnceleme- Tenkitli Metin)”, Fırat Üniversitesi, (2000-2001 yılı güz döneminde başladı).

Korkmaz, K. M.: “Düziçi(Osmaniye)’li Âşık Mehmet Demirci ve Anlattığı Hikâyeler Üzerine Bir Araştırma”, Fırat Üniversitesi, (2000-2001 yılı bahar döneminde başladı).

Azar, B.: “Türâbî Divanı (İnceleme-Tenkitli Metin)”, Fırat Üniversitesi, (2000-2001 yılı bahar döneminde başladı).

Uluslararası Hakemli Dergilerde Yayımlanan Makaleleri

“Türk Halk Hikâyelerinin Canlı Gösterim (=Performance Oriented) Olarak İncelenmesi” Millî Folklor / Türk Dünyası Folklor Dergisi, nr. 37 (Bahar 1998), s.107-113.

“Baha Said Bey’in Türkiye’deki Alevî-Bektaşî ve Nusayrî Zümreleri Hakkındaki Araştırmaları” Türkiye Günlüğü, nr.51 (Yaz 1998), s. 117-125.

“Prof. Pertev N. Boratav’ın 1927-1944 Dönemi ve Atsız Mecmua’daki Yazıları” Millî Folklor / Uluslararası Halkbilimi Dergisi, nr.42 (Yaz 1999), s. 6-30.

“1927 Yılında Türk Yurdu’nda Neşredilen ‘[Özbek] Halk Edebiyatı Nasıl Toplanmalı’ İsimli Yazı Münasebetiyle” Millî Folklor / Üç Aylık Uluslararası Halkbilimi Dergisi, nr.47 (Güz 2000), s.31-40.

Uluslararası Bilimsel Toplantılarda Sunulan ve Bildiri Kitabında (proceedings) Basılan Bildirileri

“Çukurova’da (=Yukarıova) Yas Törenleri ve Ağıt Söyleme Geleneği” Adana Valiliği- Çukurova Üniversitesi II. Uluslar arası Karacaoğlan-Çukurova Halk Kültürü Sempozyumu (20-24 Kasım 1991- Adana), Bildiriler, Adana 1993, s. 489-496.

“Çukurova Ağıtlarında İnsanların Fizikî, Sosyal ve Psikolojik Özellikleri” I. Uluslararası Karacaoğlan ve Çukurova Halk Kültürü Sempozyumu (21-23 Kasım 1990- Adana), Bildiriler, Adana 1991, s. 438-445.

“Tarihî Gerçeğin Edebîleşmesi: 1909 Adana Vilâyeti Ermeni Olayları ve Bahçe Müftüsü ile Kardeşinin Ağıdı” V. Milletlerarası Türk Halk Kültürü Kongresi (24-27.06.1996-Ankara) / Halk Edebiyatı Seksiyonu Bildirileri, I. Cilt, Ankara 1997, s.237-258.

“Sözlü Kültür Geleneği Açısından Çukurovalı ‘Türkülü Hikâye’ Anlatıcısı Köroğlu (Âşık Mehmet Demirci)” III. Uluslararası Çukurova Halk Kültürü Bilgi Şöleni (Sempozyumu)- (30 Kasım- 2 Aralık 1998- Adana), Bildiriler, Adana 1999, s. 358-388.

“Alevî ve Bektaşî Geleneğinde Nevruz Törenleri” Uluslararası Nevruz Sempozyumu Bildirileri (21-23 Mart 2000- Ankara), Ankara 2000, s. 49-58.

“Dadaloğlu Fenomeni Bağlamında Türk Saz Şiirinin Sorunları”, Uluslar Arası Türk Halk Edebiyatı Kurultayı (26-28 Mayıs 2000- İçel), 8 s.

Yazılan Uluslararası Kitaplar veya Kitaplardaki Bölümler

“Türk Folklor Araştırmaları Tarihinde Millî Talim ve Terbiye Cemiyeti ve Baha Said Bey’in Yeri” Prof. Dr. Bayram Kodaman’a Armağan, Samsun 1993, s.73-88.

“Bekir Çobanzade’nin Türk Dili ve Edebiyatı Öğretiminde Halk Edebiyatı’nın Yeri Hakkındaki Görüş ve Düşünceleri” Prof. Dr. Saim Sakaoğlu’na 55. Yıl Armağanı, (Hz. Ali Berat Alptekin), Kayseri 1994 s.155-168.

“Çukurova (=Yukarıova) Ağıtlarında Muhtevanın Şekillenmesi” Tuncer Gülensoy Armağanı (Hz. Ahmet Buran), Kayseri 1995, s.220-226.

“Çukurova Ağıtlarında Yanan Yürek İzleri”, Efsaneden Tarihe Tarihten Bugüne Adana: Köprü Başı, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul 2000, s.490-503.

Ulusal Hakemli Dergilerde Yayımlanan Makaleleri

“Tarık Buğra ve İstiklâl Savaşımız I-II” Hisar, c.XVI, nr. 156 (Aralık 1976), s.59-60; c.XVII, nr. 157 (Ocak 1977), s.15-17.

“Peyami Safa ve Romanları Üzerine” Hisar, c. XVII, nr. 167 (Kasım l977), s.20-22.

“Halide Edib Adıvar ve ‘Ateşten Gömlek’” Millî Eğitim ve Kültür, c.III, nr.11(Ağustos 1981), s.90-108.

“Firavun İmanı’ [Tarık Buğra]” Millî Eğitim ve Kültür, c.IV, nr. 14 (Mart 1982), s.71-80.

“Mustafa Necati Karaer’in ‘Kerem ile Aslı’sı” Erciyes, c.VIII, nr. 92 (Ağustos 1985), s.20-22.

“Gençliğimiz [Peyami Safa]” Türk Edebiyatı, nr. 152 (Haziran 1986), s.58-59.

“Adana ve Kahramanmaraş’tan Derlenen Tekerlemeler I-II” Türk Folkloru, nr. 82-83 (Mayıs-Haziran 1986), s.9-12; nr. 84 (Temmuz 1986), s.25-27.

“Türk Dünyasında Yas Törenleri ve Ağıtlar” Türk Dünyası Araştırmaları, nr. 77 (Nisan 1992), s.157-188.

“Adana Mıntakası Maarif Mecmuası’nda Yayımlanan Cönklerle İlgili Yazılar” Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi- 1995, c.VII, nr. 1-2, s.73-76.

“Ali Rıza Yalgın ve Karacaoğlan Hakkındaki Çalışmaları” Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c.VIII, nr.2, Elâzığ 1996, s.335-356.

“Bahâ Said Bey’in Türkiye’deki Alevî-Bektaşî ve Nusayrî Zümreleri Hakkındaki Araştırmaları” Türkiye Günlüğü, nr. 51 (Yaz 1998), s.117-125.

“Selçuklu’dan Cumhuriyet’e: Halk Şâirlerinde Türkçe Sevgisi” Türk Yurdu / Türkçe’ye Saygı, c.XXI, nr. 162-163, (Şubat-Mart 2001), s.155-161.

Ulusal Bilimsel Toplantılarda Sunulan ve Bildiri Kitabında Basılan Bildirileri

“Köroğlu’nun Şiirlerinde Kahramanlık Unsurları” Köroğlu-Sultan Baba Sempozyumu (4 Kasım 1986, Bingöl- Tunceli), Elâzığ 1987, s. 61-68.

“Harput Mezartaşları ve Kitabeleri” Fırat Havzası Yazma Eserler Sempozyumu (6 Mayıs 1986- Elâzığ), Elâzığ 1987, s. 191-210.

“Abdülvehhab Gazi’ye Ait İnanış ve Gelenekler” İnönü Üniversitesi III. Battal Gazi ve Malatya Çevresi Halk Kültürü Sempozyumu (19-21 Ekim 1988- Malatya), İstanbul 1989, s.86-95.

“Çukurovalı İki Halk Şairi: Şıhlıoğlu ve Kara Mehmet” II. Mersin Milli Kültür ve Eğitim Sempozyumu (2-4 Aralık 1989- Mersin), Ankara 1989, s.86-95.

“Hazar Gölü (Elazığ-Sivrice) Üzerine Anlatılan Efsaneler” Fırat Havzası II. Folklor ve Etnografya Sempozyumu (5-7 Kasım 1987- Elazığ), Elâzığ 1989, s. 131-143.

“Hasan Dağı ve Ali Dağı Efsanesinin Kaynakları İle Varyantları Bakımından Değerlendirilmesi” Erciyes Yöresi I. Folklor, Halk Edebiyatı ve Etnoğrafya Sempozyumu (3-5 Mayıs 1990- Kayseri), Kayseri 1991, s.131-137.

“Sözlü Kültür Geleneği Açısından Elazığ Bilmeceleri” Dünü ve Bugünüyle Harput Sempozyumu (24-27 Eylül 1998- Elâzığ), TDV Elâzığ Şubesi Yayınları, c.I, Elâzığ 1999, s. 493-504.

“Fahri Bilge ve Kayseri Halk Kültürüne Ait Araştırmaları” Kayseri ve Yöresi Kültür, Sanat ve Edebiyat Bilgi Şöleni (12-13 Nisan 2001) / Bildiriler, c.I, Kayseri: Erciyes Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Yayınları, s. 323-332.

Diğer Yayınları

Kayseri ve Yöresi Kültür, Sanat ve Edebiyat Bilgi Şöleni (12-13 Nisan 2001) / Bildiriler, c.1-2 (Hazırlayanlar: M. Argunşah- İ. Görkem- H. Argunşah- A. Kılıç), Kayseri [2001]: Erciyes Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Yayınları.

Tercümeleri (‘Yayına hazırlama’ ve ‘aktarma’lar dahil):

(Çev.): Juha Pentikainen, “Efsanenin Yapısı ve Fonksiyonu” Millî Folklor, c.IV, nr. 25 (Bahar 1995), s.46-56.

(Çev.): Lauri Honko, “Ağıtlar: Yeniden Yaratma, Yapı ve Tür Problemleri” Millî Folklor, c. IV, nr. 29-30 (Bahar-Yaz 1996), s. 73-80.

(Yay. Haz.): Pertev N. Boratav, “Ali Rıza Önder- Yaşayan Anadolu Efsaneleri” (Çev. Bekir Üstündağ), Millî Folklor, c.V, nr. 33 (Bahar 1997), s. 112-117.

(Akt.): Kâmil Veliyev, “Azerbaycan Folkloru: Problemler, Vazifeler” Millî Folklor, c.V, nr. 34 (Yaz 1997), s. 5-17.

(Çev.): Lauri Honko, “Halk Anlatısı Araştırma Metodları / Bu Metodların Durumu ve Geleceği”, Millî Folklor, c. VI, nr. 45 (Bahar 2000), s.70-87.

Kitapları

Halk Hikâyesi Tahlilleri / Çukurovalı Âşık Mustafa Köse ve Hikâye Repertuvarı, Ankara: Akçağ Yayınları, 2000.

İttihat ve Terakkî’nin Yaptırdığı ‘Anadolu’da Gizli Mabetler’ Konulu Araştırmalar: Baha Said Bey- Türkiye’de Alevî-Bektaşî, Ahî ve Nusayrî Zümreleri, Ankara:Kültür Bakanlığı HAGEM Yayınları, 2000.

Türk Edebiyatında Ağıtlar / Çukurova Ağıtları (İnceleme- Metinler), Ankara: Akçağ Yayınları, 2001.